Kącik logopedyczny

„Mowa nie jest umiejętnością wrodzoną,
dziecko przyswaja sobie ją od najbliższego otoczenia drogą naśladownictwa.”

Spotkanie 6
Ćwiczenia rozwijające percepcję słuchową.


Ćwiczenia słuchowe stanowią bardzo ważną grupę ćwiczeń logopedycznych, ponieważ często opóźnienia czy zaburzenia rozwoju mowy pojawiają się na skutek opóźnień rozwoju słuchu fonematycznego.
Stymulując funkcje słuchowe przyczyniamy się do rozwoju mowy dziecka.

O postępach w rozwoju mowy oraz możliwościach opanowania umiejętności czytania i pisania decyduje poziom rozwoju percepcji słuchowej. Podstawą odbioru mowy jest identyfikacja i różnicowanie bodźców oraz powiązanie ich z określoną treścią. Warunkiem rozwoju spostrzeżeń słuchowych jest anatomicznie nieuszkodzony i sprawny analizator słuchu. Zaburzenia słuchu fonematycznego mogą utrudniać lub zaburzać prawidłowy rozwój mowy. W związku z tym należy do terapii dołączyć ćwiczenia usprawniające percepcję słuchową u dzieci.

Rozwijanie percepcji słuchowej pozwoli dzieciom pokonywać trudności w:

  • dokonywaniu syntezy i analizy wyrazu,
  • rozumieniu skomplikowanych poleceń słownych,
  • wyodrębnianiu dźwięku ze struktur złożonych,
  • zapamiętywaniu,
  • różnicowaniu dźwięków mowy,
  • koncentrowaniu uwagi na bodźcach słownych, itp.

Zaproponowane poniżej ćwiczenia mogą być realizowane systematycznie lub wybiórczo w zależności od wieku dziecka
i umiejętności percepcji słuchowych.

Lokalizacja źródła dźwięku
Dziecku zasłania się oczy i wyjaśnia, że jego zadaniem będzie wskazanie miejsca, z którego dobiega głos dzwonka.

Analiza głoskowa
Dziecko otrzymuje gazetę, kiedy usłyszy głoskę sz w opowiadanej historyjce, szeleści papierem.

Szymon i Staś poszli do lasu. Tam rosły wysokie sosny, które głośno szumiały podczas wiejącego wiatru. Chłopcy szli leśną drogą, szukali kasztanów, szyszek i żołędzi.

Wyróżnianie sylab
Prowadzący kładzie przed dzieckiem obrazek raka. Zadaniem dziecka jest odszukanie w wymienionych słowach nazwy „rak”.

Burak, słoik, traktor, rakieta , kot, Kraków

Aliteracje
Prowadzący opowiada o wizycie w zoo. Kladzie przed dzieckiem litery, na które po kolei wymyśla się nazwy zwierząt.

B: bawół, byk, borsuk
d: dudek, delfin,
k: kangur, kanarek
p: pingwin, pelikan

Tworzenie rymów
Dziecko otrzymuje kartoniki z obrazkami. Jego zadaniem jest nazwanie obrazka a następnie dopasowanie do innego wyrazu, który ma tę sama ostatnią sylabę.

kot – płot
gruszka-puszka
karty-narty
ryby- grzyby

Zaproponowane powyżej ćwiczenia niech będą inspiracją do tworzenia nowych zabaw z dziećmi,
przyniosą pożądane efekty w rozwoju percepcji słuchowej.

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie Projekt-bez-tytulu-1-1024x726.jpg

Spotkanie 5


Nowy rok szkolny i nowe zadania.

W przeprowadzonej diagnozie wstępnej w grupach pięciolatków oceniono rozwój oraz stan mowy dzieci.
Na podstawie badań przesiewowych zakwalifikowano już dzieci do terapii indywidualnej lub pracy w grupie dwuosobowej.

Ćwiczenia logopedyczne na dobry początek:

1. Spotkanie z lusterkiem / poznanie „swojego odbicia”, wzajemna obserwacja i samoobserwacja ułożenia narządów podczas wykonywania ćwiczeń/.

2. Zabawa przy lustrze i wykonywanie śmiesznych minek, wyrażanie nastrojów, emocji:

3. Zabawa przy muzyce czy rymowanka to doskonała forma nawiązania z dzieckiem współpracy, np. piosenka z gestami:

Chodź do mnie, chodź do mnie, rączkę mi daj
prawą mi daj, lewą mi daj i już się na mnie nie gniewaj,
prawą mi daj, lewą mi daj i już się na mnie nie gniewaj.

Idź sobie, idź sobie nie chcę cię znać………. uczestnicy zabawy odwracają się i odchodzą na chwilę od siebie.

Chodź do mnie, chodź do mnie ………….

4. Na koniec można wysłać kilka buziaków do swojego misia, swojego odbicia lustrzanego itp.

Po takiej zabawie, będzie przyjemnie zacząć kolejne ćwiczenia związane z wywoływaniem i utrwalaniem głosek.

Do następnego spotkania.

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie Projekt-bez-tytulu-1-1024x726.jpg

Spotkanie 4

Ćwiczenia narządów mowy

Narządy mowy to: wargi, żuchwa, język, podniebienie miękkie, podniebienie twarde, zęby i dziąsła.
Wszystkie odgrywają ważną rolę w procesie wymowy głosek.
Często przyczyną wadliwej artykulacji głosek jest niska sprawność ruchowa narządów.
Dzięki ćwiczeniom można podnieść ich sprawność, wyrobić świadomość i celowość określonych ruchów.

Ćwiczenia języka:
– oblizywanie wkoło warg (usta szeroko otwarte),
– język przesuwa się po wargach,
– przy szeroko otwartych ustach – dotykanie na zmianę górnych i dolnych zębów,
– zwijanie języka w rulonik.

Ćwiczenia warg:
– naśladowanie rybki (usta w tzw. rybi pyszczek),
– ułożenie ust na zmianę w dzióbek i uśmiech (można mówić u-i-u-i-u-i …)
– wymawianie na zmianę o-e-o-e-o-e
– kilkakrotne nadymanie policzków, przy zwartych wargach,
– przytrzymanie kredki/ołówka pod nosem przy pomocy górnej wargi,
– robienie na zmianę uśmiechniętej i smutnej minki (kąciki ust w górę i w dół).

Ćwiczenia podniebienia miękkiego:
– ziewanie,
– wymawianie: uku – ugu – oko – ogo – ukku – uggu – okko – oggo.

Ćwiczenia szczęki dolnej:
– powolne opuszczanie i unoszenie żuchwy ,
– powolne poruszanie żuchwą w przód i w tył oraz na boki przy zamkniętych ustach.

W przypadku nieprawidłowości nieruchomych narządów mowy /podniebienia twardego, zębów, dziąseł / należy
udać się do specjalisty dokonać korekcji wady.

Czy wiesz, że?
Jedna minuta odpowiedniego „mruczenia” i aparat głosowy jest rozgrzany.

Spotkanie 3

Ćwiczenia oddechowe

Czym jest oddech? 

Oddech to czynność fizjologiczna potrzebna do życia i nierozłącznie związana z prawidłowym mówieniem. Ważne  jest aby wdech i wydech przebiegały we właściwy sposób. Podczas wdechu nabieramy tyle powietrza, ile potrzebujemy do wypowiedzenia wyrazu, zdania. Dlatego na terapii logopedycznej stosuje się ćwiczenia  oddechowe.

Oddech to naturalny odruch człowieka i  wpływa na całościowy jego rozwój.  Oddziałuje także na prawidłowe ukształtowanie i pracę aparatu artykulacyjnego. Dobre oddychanie wpływa na właściwe mówienie.


Dziecko, które nieprawidłowo oddycha  narażone jest na:

  • wadę zgryzu,
  • częste infekcje dróg oddechowych,
  • wady wymowy
  • zaburzenia płynności mowy

Ćwiczenia oddechowe mają na celu:

  • pogłębienie oddechu oraz zwiększenie pojemności płuc
  •  wydłużenie fazy oddechowej
  •  wyrobienie właściwego dla mowy toru oddechowego
  •  zsynchronizowanie faz wydechowych z treścią wypowiedzi.

Ćwiczenia oddechowe stosowane w terapii logopedycznej  małych dzieci pomagają zapobiegać wszelkiego rodzaju wadom wymowy i niewłaściwemu ukształtowaniu aparatu artykulacyjnego.

A oto przykładowe ćwiczenia oddechowe:

 – dmuchanie na piórka, kartkę papieru, piłeczkę pingpongową,

– wdmuchiwanie powietrza przez rurkę do szklanki z wodą,     

 

– poruszanie wydmuchiwanym powietrzem piłeczek, samochodzików po stole,

– zabawy ze słomką,

– nadmuchiwanie balonika,

– dmuchanie baniek mydlanych,

Ponadto: zdmuchiwanie świeczki, dmuchanie łódeczek w wodzie, zdmuchiwanie dmuchawców, itp.

Czy wiesz, że?
Codzienne ćwiczenia /tego typu zabawy z dziećmi/ utrwalają właściwy tor oddechowy, pogłębiają wdech i wydłużają wydech.

Spotkanie 2

Chcesz poznać, jak przebiega rozwój mowy dziecka?


Martwisz się, że Twoje dziecko nie mówi jeszcze głoski, którą według poniższego modelu powinno już wymawiać?  

Pamiętaj, że dzieci rozwijają się w swoim tempie, co znaczy, że każde dziecko jest inne i  w odpowiednim
dla siebie czasie osiąga umiejętności charakterystyczne dla poszczególnego etapu mowy dziecka.
Ale jeśli zauważysz, że rozwój ten zbyt mocno się opóźnia, udaj się po poradę do logopedy.

Prawidłowy rozwój mowy dziecka

Etap rozwojuWiek dzieckaWymawiane głoski
Okres melodiiOd 0- 1 rokuW początkowym okresie dziecko krzyczy, głuży, gaworzy. Pojawiają się pierwsze sylaby.
Okres wyrazuOd 1-2 rokuMówi i rozumie pierwsze słowa /jedno i dwusylabowe/, wskazuje przedmioty. Wymawia głoski: e ,a, m, n, ń, t, j, p, b, t, d, . Trudniejsze głoski zastępuje łatwiejszymi.
Okres zdaniaOd 2 – 3 rokuDziecko wymawia już wszystkie samogłoski, również nosowe : ę, ą, spółgłoski: ś, ź, ć, dź, ch, l, f, w, ch, k, g. Posługuje się prostymi zdaniami.
Okres swoistej mowy dzieckaOd 3 – 7 rokuW wieku 3-4 lat życia dziecko wypowiada głoski syczące: s, z, c, dz, a między 4-5 rokiem życia pojawiają się głoski szumiące: sz, cz, ż, dż.  Dziecko 6-letnie wymawia poprawnie r.
Dziecko 7-letnie swobodnie posługuje się mową.

Jak wspierać rozwój mowy swojego dziecka?

  1. Czytaj dziecku książeczki, opowiadaj, co widzi na ilustracji i sprawdź, czy rozumie wszystkie wyrazy, zdania.
  2. Mów do dziecka podczas codziennej aktywności. Komentuj często to, co sam robisz: „Ugniatam pierożki, nakładam farsz…”
  3. Miej czas na wysłuchanie dziecka, pozwól mu dokończyć wypowiedź, porozmawiaj z nim.
  4. Mów do dziecka w poprawnej formie, popraw jego błędną wypowiedź, ale nie nalegaj na powtarzanie.
  5. Pobaw się z dzieckiem w zabawy ruchowe, pośpiewaj piosenki.
  6. Zachęcaj dziecko do naśladowania odgłosów zwierząt, pojazdów.
  7. Nie zapomnij o zabawach paluszkowych” Idzie rak,……”.
  8. Gimnastykuj  razem z dzieckiem narządy mowy /język, buzię/.
  9. Ćwicz oddech ze swoją pociechą , zabaw się  w dmuchanie, chuchanie.
  10. Zabaw się w gry edukacyjne, razem ułóżcie  puzzle, zagrajcie w gry planszowe.

Pamiętaj, by nigdy nie krytykować mowy dziecka i nie porównywać go z rówieśnikami.

Czy wiesz, że?
Nawet 5 minut ćwiczeń logopedycznych codziennie przynosi rezultaty.

Spotkanie 1

Martwi Cię brak rozwoju mowy Twojego dziecka?
A może chcesz sprawdzić czy Twoja pociecha wypowiada głoski adekwatnie do wieku?
Warto udać się do logopedy, który zdiagnozuje i w razie konieczności zastosuje terapię adekwatną do potrzeb dziecka.

Wczesna i skuteczna terapia logopedyczna, wpłynie na prawidłowy i szczęśliwy rozwój Twojego dziecka.

Czy wiesz, że?
Logopeda to terapeuta mowy, pracuje nie tylko z dziećmi, ale z dorosłymi.

Skip to content